Giữ vững niềm tin của đồng bào: Kỳ 3 - Xây “lá chắn” từ cơ sở

Thực tiễn cho thấy, nền tảng vững chắc ở cơ sở – nơi người dân trực tiếp tiếp cận, tiếp nhận và kiểm chứng thông tin – chính là yếu tố quyết định giúp cộng đồng chủ động nhận diện, phản bác những thông tin sai trái, không để các luận điệu xuyên tạc có cơ hội lan rộng và gây ảnh hưởng tiêu cực.

Những năm qua, Đảng và Nhà nước luôn dành sự quan tâm đặc biệt đối với vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới và vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Nhiều chủ trương, chính sách lớn được triển khai nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội, từng bước nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của người dân, qua đó góp phần củng cố “thế trận lòng dân”. Các chương trình mục tiêu quốc gia về giảm nghèo bền vững, xây dựng nông thôn mới, phát triển kinh tế – xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi đã tạo chuyển biến rõ rệt ở nhiều địa phương. Hệ thống giao thông từng bước được đầu tư, kết nối bản làng với trung tâm xã; điện lưới quốc gia vươn tới nhiều khu vực trước đây còn nhiều khó khăn; trường học, trạm y tế được xây dựng khang trang hơn.

Cùng với đó, nhiều mô hình phát triển kinh tế hộ gia đình, tổ hợp tác, hợp tác xã được hình thành, giúp người dân từng bước nâng cao thu nhập và ổn định cuộc sống. Khi đời sống vật chất và tinh thần được cải thiện, niềm tin của người dân vào đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước ngày càng được củng cố. Đây chính là nền tảng quan trọng để hình thành “lá chắn” vững chắc từ cơ sở – nơi mỗi người dân không chỉ là đối tượng thụ hưởng chính sách mà còn trở thành chủ thể tham gia giữ gìn sự ổn định của cộng đồng.

Một trong những yếu tố quan trọng góp phần tạo nên “lá chắn” từ cơ sở là phát huy vai trò của những người có uy tín trong cộng đồng. Tại nhiều bản làng dọc dãy Trường Sơn thuộc địa bàn Quân khu 4, từ Thanh Hóa đến khu vực miền Tây thành phố Huế, già làng, trưởng bản và những người có uy tín luôn giữ vị trí đặc biệt trong đời sống xã hội. Không chỉ am hiểu phong tục, tập quán của đồng bào, họ còn là cầu nối gần gũi giữa chính quyền với nhân dân.

Thực tế cho thấy, khi xuất hiện những thông tin mới, đặc biệt là các nội dung lan truyền trên mạng xã hội, nhiều người dân thường tìm đến những người có uy tín để hỏi và kiểm chứng. Tại các địa bàn như A Lưới (thành phố Huế) hay các xã biên giới của Thanh Hóa như Mường Lát, Quan Sơn, già làng, trưởng bản thường thông qua các cuộc họp thôn, sinh hoạt cộng đồng để giải thích cho bà con hiểu rõ chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước, đồng thời cảnh báo về những thông tin chưa được kiểm chứng. Nhờ sự giải thích kịp thời và thuyết phục của những người có uy tín, nhiều tin đồn thất thiệt đã được ngăn chặn ngay từ đầu, không để lan rộng trong cộng đồng.

Tại một bản vùng cao của thành phố Huế, ông Hồ Văn Tốt, xã A Lưới 2, thành phố Huế một già làng có uy tín trong cộng đồng cho biết, mỗi dịp chuẩn bị bầu cử, ông thường cùng cán bộ địa phương đến từng nhóm hộ gia đình để trao đổi, giải thích cho bà con hiểu rõ ý nghĩa của ngày bầu cử. “Bà con mình nghe giải thích thì hiểu rõ hơn. Ai cũng mong được đi bầu để chọn người thật sự lo cho dân, cho bản làng”, Già làng Hồ Văn Tốt chia sẻ. Những cuộc trao đổi gần gũi như vậy có sức thuyết phục lớn, bởi đó là tiếng nói xuất phát từ chính những người được cộng đồng tin tưởng.

Bên cạnh việc phát huy vai trò của người có uy tín, xây dựng hệ thống chính quyền cơ sở vững mạnh cũng là yếu tố quan trọng để củng cố niềm tin của nhân dân. Khi chính quyền gần dân, hiểu dân và kịp thời giải quyết những vấn đề phát sinh trong đời sống, các luận điệu xuyên tạc, kích động sẽ khó có cơ hội tác động đến cộng đồng.

Nhiều địa phương đã chú trọng bố trí cán bộ là người dân tộc thiểu số tham gia bộ máy quản lý ở cơ sở. Họ am hiểu ngôn ngữ, phong tục của đồng bào, nhờ đó việc tuyên truyền, phổ biến chủ trương, chính sách trở nên gần gũi và dễ tiếp nhận hơn. Cùng với đó, việc thường xuyên cử cán bộ xuống thôn, bản nắm bắt tình hình, lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của người dân cũng giúp phát hiện sớm những vấn đề nảy sinh để kịp thời xử lý. Khi những khó khăn, vướng mắc của người dân được giải quyết ngay từ cơ sở, niềm tin đối với Đảng và chính quyền càng được củng cố.

Các tổ chức chính trị – xã hội ở cơ sở cũng đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng “lá chắn” cộng đồng. Thông qua các phong trào của Mặt trận Tổ quốc, Hội Phụ nữ, Đoàn Thanh niên, Hội Nông dân…, nhiều hoạt động tuyên truyền, vận động đã được triển khai sâu rộng trong nhân dân. Các buổi sinh hoạt chi hội, diễn đàn thanh niên, các cuộc họp thôn bản không chỉ là nơi trao đổi thông tin mà còn là kênh để giải thích, định hướng dư luận trước những vấn đề được xã hội quan tâm.

Trên tuyến biên giới kéo dài từ Thanh Hóa đến khu vực miền Tây thành phố Huế, lực lượng Quân đội và Công an cũng đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng “thế trận lòng dân”. Trong nhiều năm qua, cán bộ, chiến sĩ đã gắn bó mật thiết với nhân dân thông qua nhiều chương trình, mô hình thiết thực như giúp dân xây dựng nhà ở, hỗ trợ phát triển sinh kế, hướng dẫn kỹ thuật sản xuất, tham gia làm đường giao thông nông thôn, sửa chữa trường học hay giúp học sinh có hoàn cảnh khó khăn tiếp tục đến trường.

Ở nhiều bản làng vùng biên, hình ảnh người lính cùng ăn, cùng ở, cùng làm, cùng nói tiếng đồng bào với bà con đã trở nên quen thuộc. Chính sự gắn bó ấy đã tạo nên mối quan hệ bền chặt giữa nhân dân với lực lượng vũ trang. Nhờ đó, khi xuất hiện những thông tin chưa rõ nguồn gốc liên quan đến tình hình biên giới, chủ quyền lãnh thổ hoặc các vấn đề chính trị – xã hội, người dân thường chủ động tìm đến cán bộ địa phương hoặc bộ đội để được giải thích và làm rõ.

Bên cạnh các hình thức tuyên truyền trực tiếp, việc bảo đảm người dân được tiếp cận thông tin chính thống kịp thời cũng là yếu tố quan trọng để hạn chế tin giả. Tại nhiều xã vùng cao, hệ thống loa truyền thanh cơ sở vẫn phát huy hiệu quả trong việc truyền tải thông tin đến người dân. Thông qua các bản tin hằng ngày, chính quyền địa phương cập nhật những chủ trương, chính sách mới, đồng thời giải thích rõ những vấn đề đang được dư luận quan tâm.

Trong những năm gần đây, nhiều địa phương còn chủ động tận dụng các nền tảng mạng xã hội để lan tỏa thông tin chính thống. Các trang thông tin điện tử, fanpage của địa phương hoặc các nhóm cộng đồng trực tuyến được sử dụng để chia sẻ thông tin chính xác, đồng thời kịp thời làm rõ những nội dung sai lệch đang lan truyền trên không gian mạng. Việc kết hợp giữa phương thức tuyên truyền truyền thống và các công cụ truyền thông hiện đại đã góp phần nâng cao hiệu quả công tác thông tin, đặc biệt đối với thế hệ trẻ.

Trong bối cảnh thông tin trên mạng xã hội lan truyền nhanh chóng, việc chủ động đấu tranh với các thông tin sai trái trên không gian mạng cũng trở thành yêu cầu quan trọng. Nhiều địa phương đã tăng cường theo dõi, kịp thời phát hiện các nội dung sai lệch liên quan đến chủ trương, chính sách hoặc công tác chuẩn bị bầu cử để chủ động cung cấp thông tin chính xác, tránh để tin giả lan rộng. Lực lượng công an, quân đội cùng các cơ quan chức năng phối hợp với chính quyền cơ sở và các tổ chức đoàn thể đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn người dân nhận diện tin giả, không chia sẻ hoặc tiếp tay cho những thông tin chưa được kiểm chứng. Khi mỗi người dân có ý thức tiếp nhận và kiểm chứng thông tin, không gian mạng cũng trở thành một “lá chắn” quan trọng góp phần bảo vệ sự ổn định của cộng đồng.

Trong công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, “thế trận lòng dân” luôn được xác định là yếu tố then chốt. Khi người dân tin tưởng vào sự lãnh đạo của Đảng, tin tưởng vào chính quyền và các lực lượng chức năng, mọi âm mưu lợi dụng vấn đề dân tộc, tôn giáo hay bầu cử để kích động chia rẽ sẽ khó có thể đạt được mục tiêu.

Vì vậy, xây dựng “lá chắn” từ cơ sở không chỉ là nhiệm vụ của các cơ quan chức năng mà còn là trách nhiệm chung của cả hệ thống chính trị và mỗi người dân. Khi chính quyền cơ sở vững mạnh, cộng đồng đoàn kết và người dân được tiếp cận thông tin chính xác, kịp thời, những luận điệu xuyên tạc sẽ không còn đất để tồn tại. Một “lá chắn lòng dân” vững chắc chính là nền tảng quan trọng để bảo đảm sự ổn định chính trị – xã hội, góp phần tổ chức thành công cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026–2030, đồng thời tạo động lực cho sự phát triển bền vững của đất nước.

HỒ LĨNH – HOÀNG TRUNG