Người về đem tới mùa xuân - Bài 3: Căn cứ địa năm xưa, miền đất khởi sắc hôm nay (Tiếp theo và hết)

Pác Bó, bản làng đổi mới

Chúng tôi bước trên con đường bê tông sạch sẽ trong xóm Pác Bó (xã Trường Hà, tỉnh Cao Bằng), lòng rộn ràng trước những đổi thay rõ nét. Những mái nhà gỗ, mái lá năm xưa đã được sửa sang, thay thế bằng những ngôi nhà khang trang, kiên cố. Đường làng, ngõ xóm được đầu tư đồng bộ, vừa giữ dáng vẻ bản làng vùng núi, vừa đáp ứng yêu cầu phát triển. Cùng với đó, các mô hình du lịch cộng đồng, homestay, quán ăn gia đình phát triển, tạo sinh kế bền vững và làm sống động không gian văn hóa Pác Bó hôm nay.

Theo lời kể của các bậc cao niên trong xóm Pác Bó, khi chưa có cách mạng, cuộc đời bà con nơi đây khổ cực không lá rừng nào ghi nổi. Những ngày giáp hạt từ tháng 3 đến tháng 6, trước mùa bắp, dọc con suối xếp đầy những thúng mủng, rổ rá ngâm củ bấu-một loại củ đỏ và nhớt như củ nâu-ngâm cho nhừ rữa ra rồi nấu chín lên ăn vẫn rất đắng. Vậy mà ngày đó người dân Pác Bó vẫn phải ăn thay cơm. Nhưng cực nhục hơn cả là nạn thuế má nặng nề, phu phen, tạp dịch...

Theo đồng chí Dương Thị Bích Hợp, Bí thư Chi bộ xóm Pác Bó, toàn xóm hiện có 89 hộ (chỉ còn 3 hộ nghèo) với 385 nhân khẩu, đồng bào dân tộc Nùng chiếm đa số; chi bộ có 36 đảng viên. Được sự quan tâm của các cấp, dưới sự lãnh đạo trực tiếp của Chi bộ xóm Pác Bó, các nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội, xây dựng nông thôn mới và giữ vững an ninh, trật tự được triển khai đồng bộ, hiệu quả, bền vững. Kinh tế chủ yếu vẫn là nông-lâm nghiệp, với diện tích canh tác hơn 11ha trồng lúa, ngô, mía; chăn nuôi trâu, bò, lợn, gia cầm được duy trì, từng bước áp dụng tiến bộ kỹ thuật.

Chi bộ phát huy vai trò hạt nhân chính trị, nêu gương của đội ngũ đảng viên trong tuyên truyền, vận động nhân dân thực hiện tốt các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Đảng viên Dương Thị Tuyến là một ví dụ. Chị chỉn chu từ việc chấp hành nghiêm quy định bảo vệ di tích, giữ gìn cảnh quan môi trường; gặp điều gì có thể làm ảnh hưởng đến không gian lịch sử, văn hóa của Pác Bó là nhắc ngay, nhắc kịp thời. Từ những va chạm hằng ngày, chị và các đảng viên trong xóm cùng đề xuất cách làm gắn bảo tồn di tích với phát triển du lịch bền vững, để Pác Bó được quảng bá rộng hơn.

Xóm giao cho chi hội phụ nữ và chi đoàn thanh niên làm lực lượng nòng cốt, gắn biển tuyến đường tự quản, tổ chức quét dọn định kỳ. Nếp sống văn hóa được “cài” vào nhịp lễ hội và sinh hoạt cộng đồng. Các hoạt động ngày lễ, ngày hội như hội xuân, lễ hội về nguồn Pác Bó; Câu lạc bộ hát then-đàn tính, đội văn nghệ quần chúng tạo không khí vui tươi rộn ràng. 100%  hộ đăng ký gia đình văn hóa ngay từ đầu năm. Từ nền nếp ấy, Chi bộ cũng đẩy mạnh tuyên truyền, giáo dục truyền thống lịch sử cách mạng, nhất là những giá trị của Khu di tích quốc gia đặc biệt Pác Bó qua sinh hoạt chi bộ, họp xóm, hệ thống loa truyền thanh và các hoạt động kỷ niệm.

Gắn bó với Pác Bó cả đời, ông Dương Chí Quân, cháu ruột cụ Dương Văn Đình, là cựu chiến binh từng vào sinh ra tử ở chiến trường miền Nam. Ông kể lại ký ức về lần gặp Bác Hồ năm 1961: “Khi ấy, tôi được vào tặng hoa. Bác xoa đầu và dặn: Thiếu niên Pác Bó phải chăm ngoan học giỏi, sau này xây dựng đất nước ngày càng giàu đẹp”. Từ lời dạy ấy, ông tình nguyện nhập ngũ năm 1967, rồi trở về gắn bó trọn đời với mảnh đất Pác Bó. Theo ông Quân, từ một vùng núi nghèo khó, xóm làng nay đã đổi thay rõ rệt. Ông Quân khẳng định: "Chúng tôi luôn căn dặn con cháu phải làm điều tốt, không làm điều xấu, luôn chấp hành chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, xứng đáng với quê hương thứ hai của Bác Hồ, cái nôi cách mạng đầu tiên của cả nước. Cho đến bây giờ, ở Pác Bó không có tệ nạn ma túy, trộm cắp. Xe để ngoài đường, cắm cả chìa khóa trên xe cũng không mất".

Chung tay giữ gìn di tích

Đồng chí Đào Văn Mùi, Giám đốc Ban Quản lý các Di tích quốc gia đặc biệt tỉnh Cao Bằng cho biết, khi Bác Hồ về Pác Bó, Người được đồng bào xóm Pác Bó đùm bọc, chở che; tình cảm ấy đến ngày nay vẫn duy trì rất tốt. Pác Bó là điểm di tích rộng, nhiều rừng cây tự nhiên, địa hình trải dài, lại ở khu vực giáp biên giới; vì thế, việc gìn giữ di tích không thể chỉ trông vào một lực lượng đơn lẻ mà phải “đi cùng nhau”: Ban quản lý, kiểm lâm, lực lượng an ninh địa phương, chính quyền cơ sở và đặc biệt là người dân trong vùng di tích. Việc tu bổ, tôn tạo hay triển khai dự án, quy hoạch đều phải phối hợp chính quyền địa phương, xin ý kiến đồng thuận của nhân dân làm sao vừa bảo vệ, phát huy giá trị di tích, vừa “bảo đảm nguồn sinh kế cho bà con Nhân dân”.

Hiện trong khu di tích có khoảng 70 quầy hàng bày bán đồ lưu niệm, nông sản, sản phẩm OCOP, dịch vụ du lịch. Đa phần đều do người trong làng làm, nhờ đó đời sống nâng lên, diện mạo kinh tế đổi khác. Bên cạnh đó, Ban quản lý cũng tìm cách đưa giới trẻ đến gần lịch sử bằng những hình thức “mềm” như tổ chức trải nghiệm tại khu vực trung tâm, trò chơi dân gian, chiếu phim tư liệu, “Câu lạc bộ Em yêu lịch sử”, các điểm check-in...

Việc gìn giữ, phát huy giá trị di tích Pác Bó còn được đặt trong mạch liên kết tuyến điểm. Đồng chí Nguyễn Quốc Trung, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Cao Bằng cho biết đang gấp rút tham mưu xây dựng đề án kết hợp tuyến du lịch đỏ của Trung Quốc với các điểm di sản văn hóa Hồ Chí Minh tại Cao Bằng, gắn với mốc 108 để Nhân dân hai nước có thể tham quan, tìm hiểu quá trình Bác Hồ hoạt động ở Quảng Tây và sau khi Bác về nước trực tiếp lãnh đạo phong trào cách mạng Việt Nam.

Cao Bằng làm theo lời Bác

Khắc ghi kỳ vọng của Bác “tỉnh Cao Bằng sớm trở thành một trong những tỉnh gương mẫu trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc”, Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân các dân tộc tỉnh Cao Bằng luôn đoàn kết, nỗ lực vượt qua khó khăn, từng bước vươn lên phát triển.

Mặc dù là một tỉnh miền núi, xuất phát điểm thấp nhưng Cao Bằng đã đề ra các chủ trương đúng đắn, khai thác hiệu quả tiềm năng, thế mạnh và đạt được nhiều kết quả quan trọng, toàn diện trên các lĩnh vực. Hầu hết các chỉ tiêu phát triển kinh tế-xã hội hằng năm đều đạt và vượt kế hoạch. Bên cạnh đó, các dự án hạ tầng giao thông trọng điểm như sân bay Cao Bằng, đường bộ cao tốc Đồng Đăng (Lạng Sơn)-Trà Lĩnh (Cao Bằng) và Bắc Kạn-Cao Bằng đang được tích cực triển khai, mở ra kỳ vọng đột phá chiến lược về hạ tầng giao thông, kết nối vùng. Việc mở mới các cặp cửa khẩu quốc tế, cửa khẩu song phương và vận hành Khu cảnh quan thác Bản Giốc (Việt Nam)-Đức Thiên (Trung Quốc) đã định vị lại vai trò chiến lược của Cao Bằng, từ cửa ngõ biên giới trở thành điểm kết nối giao thương quan trọng.

Đồng chí Phan Thăng An, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư tỉnh ủy Cao Bằng cho biết: Từ một tỉnh miền núi biên giới còn nhiều khó khăn, Cao Bằng đang tích cực khai thác tiềm năng lợi thế, đẩy mạnh phát triển kinh tế-xã hội, giữ vững quốc phòng, an ninh, đối ngoại. Đồng thời, tỉnh luôn quan tâm, chú trọng công tác bảo tồn và phát huy hiệu quả các giá trị di sản văn hóa-lịch sử cách mạng, trong đó có Khu di tích quốc gia đặc biệt Pác Bó và các di tích gắn liền với hoạt động của Bác Hồ tại Cao Bằng; coi đó là nghĩa vụ, trách nhiệm đặc biệt quan trọng trong giáo dục truyền thống yêu nước cách mạng cho các thế hệ hôm nay và mai sau.

Nguồn: Báo QĐND

https://www.qdnd.vn/chinh-tri/tiep-lua-truyen-thong/nguoi-ve-dem-toi-mua-xuan-bai-3-can-cu-dia-nam-xua-mien-dat-khoi-sac-hom-nay-tiep-theo-va-het-1023574